Loading...
You are here:  Home  >  Columns  >  Current Article

ሓድነት፡  ንህዝቢ ኤርትራ ናይ ምህላውን ዘይምህላውን ሕቶ’ዩ

By   /  March 29, 2017  /  Comments Off on ሓድነት፡  ንህዝቢ ኤርትራ ናይ ምህላውን ዘይምህላውን ሕቶ’ዩ

    Print       Email

ብዘመነ እንዱስትራውነት ዝፍለጥ መበል 19 ክፍለዘመን ፣ ሃገራት ኤውሮጳ ካብ ኣፍሪቃ ጥረ ሃብትን ሕሱር ሰብኣዊ ጉልበትን ንምምዝማዝ ኣብዝገበረኦ ምቅድዳም ንኣፍሪቃን ህዝባን በቲ ብ ‘’ምጭጫፍ ኣፍሪቃ’’ (Scramble For Africa)  ዝፍለጥ ናይ 1885-1910 ውዕለን፣ ንኣህጉርኣፍሪቃ ጎዛዝየን ተማቐለኣ። መግዛእታዊ ዶባት ንዐአን ብዝጥዕመን ሰብ ሰርሖ ምምቕቓል ስለዝተሓንጸጸ ድማ፣ ናይ ኣፍሪቃ ኤትኒካዊ  ፡ቋንቋኣዊ ፡ቅኑዕ  ቦታ በቲ ንዕኡ ክብረት ብዘይሃበ ናይ ግዳም ውሳኔ ከምዝጉዕጸጽ ኮይኑ።

ኤርትራ ውን ከም ኩለን ሃገራት ኣፍሪቃ ዶባታ መግዛእታዊ ኮይኑ ፣ህዝባ ከም ኩሎም ካልኦት ህዝብታት ኣብ መጀመርያ ምቋም ሃገራውነት፣በቲ ሓደ ወገን ብሰንኪቲ መግዛእትታት ኤውሮጳ ዘጻወድዎ ኩነት ፣በቲ ካልእ ወገን ድማ ብሰንኪቲ ጉዕዝኡ ዘይዛዘመ ዘገምታዊ መስርሕ ምኻን፣ ሃይማኖታዊ፣ ኣውራጃዊ ሒቕታ  ኣጋጢምዎ ኔሩ’ዩ።ይኹን ግን እቲ ብሰንሰለታዊ መግዛእትታት ዝወረዶ ሓባራዊ ግህሰትን ግፍዕን ፣ጥሙርሃገራዊ ስነኣእምሮ ንከማዕብል ድርኺት ኮይንዎ። ነቲ ብሓባር ዝሰኣኖ ሰብኣዊ ክብረትን ሃገራዊ ናጽነትን ኬናዲ ድማ ፍልልያቱ ወጊዱ ኣብ ሓደመምከኺ ቁራዕ በሲሉ፣ ብዙሕነቱ ዜኽበረን ንብዙሕነቱ ናብ ሓባራዊ ሓይሊ ቀይሩ ዝነባበርን ዝከባበርን  ህዝቢ ኮይኑ ወጺኡ።

ብዙሕነት ምስ ናይ ሓያል ጎድንታቱ – ኣብ ግዜን ምስ ሕማቕ ሃዋህውን- ኪምዝመዝ ዝኽእል ተነቃፊ ኣቃውማ ኣለዎ። ገዛእቲ ብፍላይ ድማመለኽቲ  ካብቲ ዝድህክዎ ህዝቢ ስሙር ተቓውሞ መታን ከይመጾም ብፍልስፍና ብታነውነት (Factionalism)  ህዝቢ ብቡዙሓዊ መስመሩከምዝበታተን ይገብሩን ንዑ ዘንህር ረቋሒታት ይውልዑን። ሓደ ሓደ እዋን ድማ ይዕወቱ፥ ምኽንያቱ ከምኡ ጌርካ ህዝቢ ምብትታን ዝሓቶ ነገር እንተሎ ብልሕን ኣእምሮን ዘይኮነ ክፋእን ተንኮልን ጥራይ ስለዝኾነ።

ነዚ ናይ ምብትታን ስራሕ ዘጓሃህር ዘሎ መንግስቲ ኤርትራ ጥራይ ኣይኮነን። ንምግምማዕ ህዝቢ ኤርትራ ነቒሎምን ሰባት ኣንቂሎምን ዘለዉ ናይ ደገ ሓይልታት እውን ብዙሓት ኢዮም። ናይ ሎሚ ዓንቀጽና ግን ኣብቲ ውሽጣዊ ክፋል ኣቶኪሩ ኣሎ።

ፕረዚደንት ኢሰያስ ሎሚ ዕድመ ስልጣኑ ንታሕቲ እንዳወረዱ ብዝኸዱ ቑጽርታት ኪቑጸር ከምዝጀመረ ተገንዚቡ ፣እቲ ኩሎም መለኽቲ ኣብ ኣጋዕርብርቦም ዜዘውትርዎ ኣብ ህዝቢ ሶሊኽካ ፍልልያቱ እንዳመዝመዝካ  ነንሕድሕዱ ከምዝፋለስ ይገብር ኣሎ። ዕላምኡ ብድሕሪ’ቲ ዘይተርፍ ውድቀቱ ውድቀት ሃገር ከምዝስዕብ ምርግጋጽ ኮይኑ እዚ ውጥን ብዙሕ ጻዕርን ወጻኢታትን ፈሲስዎስ ብዙሓት ሰባት ኣብዚ ዕዮዚ ጥራይ ከምዝዋፈሩን ኣብ መንጎ ማሕበረኮማት ናይ ሃይማኖት ምትእኽኻባት ኣስሊኹ ብጻዕቂ ኣብ ወጻኢን ውሽጢ ሃገርን ህዝቢ ንምብትታን ይሰርሕ ኣሎ።

ቀንዲ ዕላማ ናይዚ ናይ ምብትታን መደብ ህዝቢ ኤርትራ ኣብዚ ቀረባ እዋን ኣንጻር ዓመጽ ዘለዎ ተቓውሞ እንዳሓየለ መጺኡ ስለዘሎ፣ ህዝቢኣብ ነንሕድሕዱ ከምዝገራጮ ንምግባር ኣውራጃዊን ሃይማኖታውን ቀሓር ንምኹስኳስዩ።

ኣብዚ ብስቱር ዝጓሃሃር ዘሎ ምግምማዕ ገለ ኣምባሳደራት ንውሱናት ሰባት ብሕርያ እንዳ ኣከቡ  ‘’ኣውራጃኻን ሃይማኖትካን ይፈርሱ ኣለዉ፣ ኣውራጃን ሃይማኖትን እከለ ሕማቕ ይሓስቡልካ ኣለዉ፣ ስልጣን ንሶም እንተሒዞም መዋእልካ ኣብቒዑ ማለትዩ ‘’ ዝብል ወግዓዊ ኣኼባታትኣካይዶምሎም ኢዮም። ተሳተፍቲን ደገፍቲን ናይ መንግስቲ ከይተረፈ ብትሕዝቶ ናይቲ ኣኼባን ኣመራርጻ ኣኸቤኛታትን ከምዝተስደመሙን ፣ ኣብ ምሉእ ዕድሜኦም ሰሚዐሞ ዘይፈልጡ ዘረባ ብወግዒ ከምዝተሓበሮምን ይገልጹ።

በቲ ካልእ ወገን ድማ ካልኦት ኣምባሳደራት (እዚኦምውን ብመምርሒ መንግስቲ ) ‘’ኣውራጃኽምን ሃይማኖትኩምን መዋእሎም ምስተወጸዑዮም፣ ሕጂ እታ ግዜ መጺኣ ከላ ዕድልኩም ተጠቐመሉ – ሃየ ተላዓሉ ! ኣውራጃን ሃይማኖትን እከለ ዳግም ከይትጭፍልቐኽም‘’ ዝብል መርዛምኣኼባታት ተኻይዱ ኢዩ

ህዝባዊ ግንባር ዝብል ስም ዝለበሰን ክንደይ ሰማእታት ዝቐበረን ውድብ ከምዚ ዓይነት ነውራም ፣ ሕሱር ፖለቲካዊ መስመር ኪኽተል ምርኣይውርደትን ጓህንዩ! ውርደት ንገዛእ-ርእሱ – ጓሂ ድማ ንህዝቢ ኤርትራ።

ሓደሓደ እዋን ብዛዕባ ዘይምዕሩይነት ሕብረተሰብ ኤርትራ እዋናውነቶም ዘይተመረጹ ዝተፈላለዩ ርእይቶታት ይቐርቡዮም።ይኹን ግን ህግደፍንሰራም ዛዕባታቱ ክብል ዝፈጠሮ  ዘይምዕሩይ ምቕረሐ ስልጣንን ጸጋታትን እንተሎ  (ብርግጽ ድማ ኣሎ) ነቲ ንዑኡ ዝፈጠረ ምልካዊ ጉጅለድሕሪ ምእላይ ብዴሞክራስያዊ ሰላማዊ ምብህሃል ዝፍታሕ ካልኣዊ ተልእኾዩ ኪኸውን ዘለዎ። ምልካዊ ጉጅለ ከይተወገደ ብዛዕባቲ ደሓር ዝመጽእ ምክርኻር መግለጺኡ ፣ እንተዋሓደ ምድንጋር ናይ ቃልሲ ቀዳምነታት- እንተባኣሰ ድማ  ከይተፈለጠካ ናይ ህግደፍ ዛዕባ ምስሳይ’ዩ ።

ክቡር ህዝቢ ኤርትራ !

መንግስቲ እንግሊዝ ምስርቀቱ ንስኻ ድማ  ብገርህኻ ከሎኻ ዘየጋገየካ ኣውራጃዊን ሃይማኖታዊን ፖለቲካ፣ ሎሚ ምስ ጎራሕካን ሃብረምካን  – እሞድማ በቲ  ከም ጥሜት ከብድኻ ብእትፈልጦ ጉጅለ ከምዘይትታለል ርጉጽዩ።ይኹን ግን እዚ መርዛም ፈተነዚ፣ ህግደፍ ኣብ እዋን ውድቀቱ ክሳብክንደይ ሓደገኛ ይኸውን ከምዘሎ መዘኻኸሪ ይኹንካ።ሃይማኖታዊን ኣውራጃውን ምጡቓስ ስለምንታይን ብኸመይን ህግደፍን ካልኦት ናይ ግዳም ሓይልታትን ሕጂ ኬልዕልዎ መሪጾም ካልእሲ ይትረፍ እዋናውነቱ ኣገናዝቦ።እዚ ጉጅለ’ዚ ኣብ ዕርበቱ ኩሉ ለኻኺሙ ኪጠፍእ ይደሊሎ።ንስኻግን ንስኻ ኩንሞ መንገዲ ሃገር ባዕልኻ ምርሓዮ።መላኺ ኢሳያስ ‘’እዛ ሃገር ሶማል፣ ኣስመራ ድማ ሞቓድሾ ኪገብራየ ’’ ክብል ተሰሚዑኢዩ። ኢሳያስ እንተደልየ ስያድ ባረ ይኹን። ህዝቢ ኤርትራ ግን ህዝቢ ሶማል ከምዘይትኸውን፣ ኤርትራ ናብ ሶማል ከምዘይትልወጥ- ኣስመራ ድማሞቓድሾ ከምዘይትቕየር ንገሮ።የዕጽምቲ ሰማእታትካ ከምኡ ግበር ይብለካሎ።

    Print       Email

You might also like...

ምስ ቻይና ዝግበር ዘሎ ናይ ወርቂ ዕደና ስምምዓት ዳርጋ ንሃብቲ ናይ ኤርትራ ብነጻ ቻይና ክትወስዶ ዘፍቅደላ ውዕላት ይኸውን ምህላዉ ተሓቢሩ። 

Read More →